धर्म के हो ?

24 August 2015

१) कर्मकाण्डहरु----संस्कार हुन् ।
२) चाड-पर्व, गाना-बजाना-नृत्य, गर-गहना-पोशाक, खान-पान आदि---- संस्कृती हुन् ।
३) ब्रम्हाण्ड, पृथ्वी, मानव-पशुपंक्षी आदिको उत्पत्ति, जन्म-मृत्यू सम्बन्धी धारणा------ दर्शन हुन् ।
४) भय, आश, बिश्वास आदि -----मनोविज्ञान हुन् ।
...

धर्म के हो ?
५) देवी-देवता, सृष्टिकर्ता-संहारकर्ता, कुल-पित्र आदिको पूजा-आजा, तप-जप, तिर्थ-ब्रत, भक्ती-उपासना, भजन-किर्तन आदि नै असलीमा अहिलेको परिभाषित धर्म हो ।
त्यसैले हिन्दु धर्म "सनातन" धर्म होइन । किनकी हिन्दुहरुले सृष्टिकर्ता-संहारकर्ता देखि जम्मै मानिल्याएका देवी देवताहरु ३,५०० बर्षभन्दा यताका मात्रै हुन् । सनातनको अर्थ परापूर्वकालदेखि मानिल्याएको भन्ने हो। ३,५०० बर्षको इतिहासलाई कसरी सनातनी मान्न सकिन्छ ? यद्यपि इसाई, मुस्लिम, बुद्ध, जैन, शिखभन्दा हिन्दु धर्म पुरानो हो ।